نشست ملل متحد وتغییرات آب وهوایی

انجمن ایرانی مطالعات سازمان ملل متحد

دکتر اردشیر امیرارجمند

(رئیس گروه حقوق محیط زیست پژوهشکده علوم محیطی دانشگاه شهید بهشتی)

اهمیت محیط زیست جدا از محیط طبیعی است.از ۵۰سال پیش به اهمیت محیط زیست توجه شد.محیط زیست میتواند به صورت تهدید هم جلوه کند متاسفانه بهای کافی به این موضوع داده نشده است ،این بدان علت بوده که این موضوع به عنوان خطر مطرح نبود.در انیجا سه محور قابل بررسی است:

۱-سیاست گذاری ،که بحث فقدان سیاست گذاری لازم در حوزه زیست محیطی،تدابیر اجتماعی،فرهنگ سازی واقتصادی و…

۲-قاعده گذاری،ایجاد استانداردهای زیست محیطی در این زمینه که ۴۰۰سند بین المللی وجود دارداما این اسناد بخشی هستند که در واقع کفایت مشکلات موجود را نمیکند.

۳-ضمانت اجرا،فقدان استندارد های لازم برای سازمان های محیط زیست،فقدان سازمان برای نظارت وبررسی.چالش های زیست محیطی امری نیست که بتوان تنها در مناسبات متقابل آن را بررسی کردچون به تمام جامعه جهانی مربوط است با بحث صلح وامنیت وحقوق بشر دوستانه ارتباط دارد.حفاظت از محیط زیست که میتواند به عنوان یک عامل خطر باشد،این سوال را مطرح میکند که آیا جامعه جهانی می تواند مشکلات ناشی از آن را حل کند؟پاسخ مثبت است اگر منافع دولتها اصل نباشد چون ذات این چالش ها منافع فرا دولتی است.

دکتر هرمیداس باوند،مقدمه ای بر سیاست ها وتدابیر ملل متحد در مورد تغییرات آب وهوایی

(استاد روابط بین الملل)

طرح این مساله در شورای امنیت سازمان ملل متحد باعث اهمیت است وادامه این وضعیت جوی بقای بشر را مورد تهدید قرار میدهد.مسولیت حفظ حیات یکی از مسولیت های عمده افرادی بوده که مدیریت جوامع را عهده دار بودند.اگر به نظریه های جدید بپردازیم مانند نظریه هابز، متوجه میشویم که حفظ حیات مهمترین مساله تلقی شده استمقدمه منشور ملل متحد نگرش مستمر در حفظ حیات وامنیت بشری دارد،بنابراین برای مسولیت اولیه سازمان ملل متحد که حفظ صلح وامنیت بین المللی است باید مقتضیاتی در نظر گرفته شود.در آغاز کار سازمن ملل متحد مسائل زیست محیطی دارای اهمیت نبود تا اینکه در سال ۱۹۴۹ اولین کنفرانس مربوط به حفظ منابع طبیعی تدوین شد.در این تاریخ مساله توسعه اقتصادی برای جوامع بشری خواه برای بازسازی اسیب های جنگ یا کشورهای توسعه نیافته اساس قرار میگیرد وحفظ منابع طبیعی وحاکمیت کشورهابر منابع طبیعی همه برای توسعه اقتصادی است وحتی تا آنجا پیش رفت که باعث شده بود محیط زیست را برای توسعه اقتصادی تخریب  کنند.مثلا” در کشورهای سوسیالیستی برای توسعه کشاورزی به کشتار  پرندگان دست زدند که باعث ازدیاد حشرات در منطقه وبه هم خوردن زنجیره اکو سیستم شد.در سال۱۹۷۲ کنفرانسی به ابتکار نماینده سوئد تشکیل شد که این کنفرانس اعلامیه ای را راجع به اثرات افزایش آلودگی به خصوص آلودگی های جوی (باران اسیدی) تدوین کرد،اما اشاره ای به مساله تغییرات جوی نمی شود.در سال ۱۹۸۰ تغییرات جوی از لحاظ نازک شدن لایه ازن مورد بررسی قرار میگیرد که اقداماتی که پیرامون این مساله انجام میشود منتهی به کنوانسیون۱۹۸۵ وین راجع به تغییرات جوی می شود.بعد ازکنوانسیون۱۹۸۵ ویندر سال۱۹۸۷ مجمع عمومی سازمان ملل متحد برنامه ای را مورد بررسی قرار میدهد که تزویج آن در مورد رابطه توسعه اقتصادی وحفظ میط زیست است وتاکید میکند که سه عنصر (موازنه عادلانه بین توسعه وحفظ محیط زیست ونسل آینده)مورد توجه قرار میگیرد ومساله تغییرات جوی را مستتر در مفهوم انرژی وگرم شدن هوا بررسی میکنند،تا اینکه در سال ۱۹۹۲تغییرات اب وهوایی وآثار زیان بار آن از لحاظ مسائل جوی از جمله افزایش گرما ومسائل مناطق قطبی وآب شدن یخچال های قطبی وافزایش آب در یاها وافزایش بیابانهاو… مورد توجه قرار میگیرد،تا اینکه در کنفرانس۱۹۹۷دولتها معتقد به همبستگی برای حل این مساله شدند،اما کشورهای صنعتی آن را با برنامه های خود هم سوء نمیدیدند.اقدام اخیر اجلاس ۲۰۰۷است که آلمان وانگلستان طرحی را برای تقلیل در جه گرما تا۲درصد پیشنهاد کردند ولی امریکا با وجود تاکید برای همکاری با این طرح مخالفت کرد .امروزه ما هم در اتفاق آراءوهم در ضمانت اجرا مشکل داریم واقداماتی باید در چهرچوب ملل متحد ودر محدوده کنوانسیون ناظر به حفظ محیط زیست انجام گیرد.

دکتر جمشد ممتاز

عده ای معتقدند که تغییرات آب وهوایی پدیده ای جدید نیست،انقلاب کبیر فرانسه به نظر میرسد که غیر مرتبط نبوده است.هجوم آریایی ها به آسیای شرقی که ناشی از خشکسالی آن زمان در اروپا بوده  و ارتباطی با تغییر آب وهوا با بحران های بین المللی و مخاصمات دارد.کمیته صلیب سرخ نقش مهمی در این مورد در دادن هشدار به دولتها داشته است،در اجلاس ۲۰۰۵ به صورت جدی به این مساله پرداختند وبه این نتیجه ریدند که ارتباط مستقیمی بین جنگ در دارفو با تغییرات آب وهوایی وجود دارد وسازمان ملل متحد هم منکر این موضوع نیست.سازمان ملل متحد در اجلاس۶۱ مدر پی تنظیم گزارسی در مورد درگیری های مسلحانه است که در سال۲۰۰۱و۲۰۰۳هیچ سخنی از تغییرات آب وهوایی نمیشود،ولی در گزارش ۲۰۰۶این ارتباط مطرح میشودپاراگراف۲۲ در مورد فرسودگی خاک هشدار میدهد که ممکن است باعث در گیری های مسلحانه شود وصحبت از مهاجرت های ناشی از تخریب محیط زیست می کند ودر پاراگراف۱۰۰ مفهوم جدیدی را عنوان میکند که بیشتر سیاسی است.

/ 0 نظر / 9 بازدید